# Semaglutid: STEP çalışmalarının özeti

**URL:** <https://gainzforum.com/t/semaglutid-step-calismalarinin-ozeti/31>\
**Category:** GLP-1 & Retatrutide\
**Created:** [Ekim 18, 2026, 10:11ös UTC](https://gainzforum.com/t/semaglutid-step-calismalarinin-ozeti/31 "2026-10-18T22:11:54Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![GainzEkibi](https://gainzforum.com/letter_avatar_proxy/v4/letter/g/e9a140/32.png) [@GainzEkibi](https://gainzforum.com/u/GainzEkibi)\
**Post date:** [Ekim 18, 2026, 10:11ös UTC](https://gainzforum.com/t/semaglutid-step-calismalarinin-ozeti/31/1 "2026-10-18T22:11:54Z")

</div>

> **Kısaca:** Semaglutid 2,4 mg (Wegovy), STEP programında 68 haftada plaseboya göre belirgin kilo kaybı sağladı: STEP 1’de ortalama %14,9’a karşı %2,4. İlaç bırakıldığında kaybedilen kilonun yaklaşık üçte ikisi bir yıl içinde geri alındı. SELECT çalışmasında ise diyabeti olmayan, kalp-damar hastalığı olan kişilerde majör kardiyovasküler olayları %20 azalttı.

 ![Semaglutid: STEP çalışmalarının özeti](https://gainzforum.com/uploads/default/original/1X/a23f5ad131a08ca22d25af208822143b89e30d3d.svg)

## Nedir?

Semaglutid, bağırsaktan salgılanan GLP-1 (glukagon benzeri peptit-1) hormonunu taklit eden, haftada bir uygulanabilecek kadar uzun etkili bir ilaçtır. Önce tip 2 diyabet tedavisinde (Ozempic, Rybelsus) kullanıldı; daha yüksek dozlu kilo yönetimi formu **Wegovy** adıyla onaylandı. “STEP” (Semaglutide Treatment Effect in People with obesity), bu kilo yönetimi dozunu (haftalık 2,4 mg deri altı) test eden faz 3 çalışma programının adıdır.

## Nasıl çalışır?

GLP-1 reseptör agonistleri birkaç yolla etki eder:

- **Beyin (iştah merkezleri):** Tokluk hissini artırır, açlığı ve yemek düşüncesini azaltır; kilo kaybının ana kaynağı enerji alımındaki düşüştür.
- **Mide:** Mide boşalmasını yavaşlatır; bu hem tokluğa hem de bulantı gibi yan etkilere katkı yapar.
- **Pankreas:** Kan şekeri yüksekken insülin salgısını artırır, glukagonu baskılar. Bu etki glukoza bağımlı olduğundan tek başına kullanımda hipoglisemi riski düşüktür.

## Araştırmalar ne gösteriyor?

### STEP çalışmaları karşılaştırması

| Çalışma | Kimler? | Katılımcı | Süre | Semaglutid 2,4 mg | Plasebo |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| STEP 1 (Wilding, NEJM 2021) | Obez/fazla kilolu, diyabetsiz | 1.961 | 68 hf | −%14,9 | −%2,4 |
| STEP 2 (Davies, Lancet 2021) | Tip 2 diyabetli | 1.210 | 68 hf | −%9,6 (1,0 mg: −%7,0) | −%3,4 |
| STEP 3 (Wadden, JAMA 2021) | Yoğun davranış terapisi + düşük kalorili diyet | 611 | 68 hf | −%16,0 | −%5,7 |
| STEP 4 (Rubino, JAMA 2021) | 20 hf ilaç sonrası devam mı, bırakma mı? | 803 | 68 hf | Devam: −%7,9 (20.–68. hf) | Plaseboya geçiş: +%6,9 |
| STEP 5 (Garvey, Nat Med 2022) | Obez/fazla kilolu, diyabetsiz | 304 | 104 hf | −%15,2 | −%2,6 |

Not: Değerler başlangıca göre ortalama vücut ağırlığı değişimidir (“tedavi politikası” analizi). Tüm gruplar diyet ve egzersiz danışmanlığı aldı.

### STEP 1: Ana çalışma

1.961 yetişkin 2:1 oranında semaglutid veya plaseboya ayrıldı. 68. haftada ortalama kilo değişimi semaglutidde **−%14,9** , plaseboda **−%2,4** oldu. Kilosunun en az %5’ini kaybedenlerin oranı %86,4’e karşı %31,5; en az %10’unu kaybedenler %69,1’e karşı %12,0; en az %15’ini kaybedenler %50,5’e karşı %4,9 idi. Yani ortalama etkileyici olsa da yanıt kişiden kişiye çok değişiyor.

### STEP 2: Tip 2 diyabet

Diyabetlilerde kilo kaybı daha mütevazıydı: 2,4 mg ile −%9,6, 1,0 mg ile −%7,0, plaseboyla −%3,4. HbA1c 2,4 mg ile 1,6 puan düştü. Diyabetli kişilerde GLP-1 ilaçlarıyla kilo kaybının genelde daha az olduğu bilinen bir örüntüdür.

### STEP 3: Yoğun yaşam tarzı desteği

Her iki gruba ilk 8 hafta düşük kalorili diyet ve 30 seans davranış terapisi verildi. Semaglutid grubu −%16,0, plasebo grubu −%5,7 kaybetti. Yoğun destek plasebo grubunu da iyileştirdi, ancak aradaki fark açık kaldı.

### STEP 4: Bırakınca ne oluyor?

803 kişi önce 20 hafta semaglutid aldı ve ortalama %10,6 kaybetti. Sonra bir kısmı ilaca devam etti, bir kısmı plaseboya geçti. 20.–68. haftalar arasında devam edenler **%7,9 daha** kaybederken, plaseboya geçenler **%6,9 geri aldı**.

### STEP 5: İki yıl

104 haftalık STEP 5’te etki korundu: −%15,2’ye karşı −%2,6. En az %5 kaybedenlerin oranı %77,1’e karşı %34,4 idi.

### STEP 1 uzatma çalışması: İlaç bırakıldıktan sonra

STEP 1’in sonunda tedavi kesildi ve 327 kişi bir yıl daha izlendi. Bu alt grupta semaglutidle 68. haftaya kadar ortalama %17,3 kaybedilmişti. 120. haftada bunun **11,6 puanı (yaklaşık üçte ikisi) geri alınmıştı**; başlangıca göre net kayıp %5,6’ya indi (plaseboda %0,1). Tansiyon, lipitler ve CRP gibi kardiyometabolik iyileşmeler de büyük ölçüde başlangıca doğru döndü. Ana mesaj: Obezite kronik bir hastalık gibi davranıyor; ilaç etkisi, ilaç kullanıldığı sürece sürüyor.

### SELECT: Kalp-damar sonuçları

SELECT çalışmasına 45 yaş üstü, BMI ≥27, **diyabeti olmayan ama kalp-damar hastalığı tanısı olan** 17.604 kişi alındı. Ortalama 39,8 ay izlemde kardiyovasküler ölüm, kalp krizi veya inme oranı semaglutidde %6,5, plaseboda %8,0 oldu (risk oranı 0,80; %95 GA 0,72–0,90). Bu, kilo verdiren bir ilacın “sert” kalp-damar olaylarını azalttığını gösteren önemli bir sonuçtu. Aynı çalışmada yan etki nedeniyle ilacı bırakma %16,6’ya karşı %8,2 idi.

## Yağsız doku kaybı

STEP 1’de 140 kişilik DXA alt çalışmasında semaglutid grubunda toplam yağ kütlesi %19,3, viseral yağ %27,4, **yağsız doku kütlesi %9,7** azaldı. Yağsız dokunun toplam vücut kütlesi içindeki oranı ise 3,0 puan arttı; yani vücut kompozisyonu oransal olarak iyileşti. Yine de mutlak yağsız doku kaybı gerçektir. DXA’daki “yağsız doku” yalnızca kas değildir (organlar, su vb. dahil), bu yüzden bu rakam doğrudan “kas kaybı” diye okunmamalıdır. Hızlı kilo kaybı sırasında kası korumak için yeterli protein ve direnç egzersizi mantıklı bir yaklaşımdır; ancak bunun semaglutidle birlikte etkisini ölçen büyük çalışmalar sınırlıdır.

## Bilinmeyenler ve sınırlamalar

- Ortalama yanıt yüksek olsa da bir kısım katılımcı anlamlı kilo vermedi.
- Kilo kaybının uzun yıllar boyunca, ömür boyu kullanımda nasıl seyrettiği ve kas-kemik sağlığına etkisi hâlâ izleniyor.
- Çalışmaların çoğu üretici firma tarafından finanse edildi.

## Güvenlik ve yan etkiler

- **Sindirim sistemi:** En sık yan etkiler bulantı, ishal, kusma ve kabızlıktır. STEP 1’de sindirim yan etkileri %74,2’ye karşı %47,9; yan etki nedeniyle bırakma %7,0’a karşı %3,1 idi. Yan etkiler çoğunlukla hafif-orta ve doz artırma döneminde belirgindir.
- **Safra kesesi:** STEP 1’de safra kesesi ile ilgili bozukluklar %2,6’ya karşı %1,2.
- **Prospektüs uyarıları (FDA):** Kemirgenlerde tiroid C-hücre tümörleri görüldüğü için kutulu uyarı vardır; kişisel veya ailesel medüller tiroid kanseri ya da MEN 2 öyküsü olanlarda kullanılmaz. Ayrıca pankreatit, safra kesesi hastalığı, sıvı kaybına bağlı akut böbrek hasarı, diyabetik retinopati komplikasyonları, kalp hızında artış, depresyon/intihar düşüncesi takibi ve anestezi sırasında aspirasyon riski uyarıları bulunur.
- **Doz:** Onaylı prospektüste doz düşük başlanır ve birkaç ay içinde kademeli artırılır; bu süreci hekim yönetir.

## Takip edilmesi önerilen tahliller

Tedaviyi yöneten hekim genellikle kilo ve bel çevresi, kan şekeri/HbA1c, lipit profili, böbrek fonksiyonları ve tansiyonu izler; şikâyete göre karın ağrısında pankreas enzimleri veya safra kesesi değerlendirmesi gündeme gelir.

## Düzenleyici durum

- **FDA:** Wegovy enjeksiyonu Haziran 2021’de kilo yönetimi için onaylandı; Aralık 2022’de 12 yaş ve üstüne genişletildi; Mart 2024’te kalp-damar hastalığı olanlarda kardiyovasküler risk azaltma, Ağustos 2025’te (hızlandırılmış onay) MASH endikasyonu eklendi. Aralık 2025’te ağızdan alınan Wegovy tableti onaylandı.
- **EMA:** Wegovy 6 Ocak 2022’de AB genelinde ruhsat aldı; BMI ≥30 veya BMI 27–30 + kiloyla ilişkili en az bir hastalık için.
- **WADA:** Semaglutid yasaklı değildir; 2024’ten beri WADA’nın izleme programındadır. 2027 listesinde de GLP-1 ilaçları serbest kalmıştır.

## Sık sorulan sorular

**İlacı bırakınca kilo geri gelir mi?**  
STEP 1 uzatma ve STEP 4 verilerine göre büyük ölçüde evet; bir yılda kaybın yaklaşık üçte ikisi geri alındı.

**Diyabetliler daha az mı kilo veriyor?**  
STEP 2’de 2,4 mg ile ortalama %9,6; diyabetsizlerdeki STEP 1’e (%14,9) göre daha az.

**Kas kaybettirir mi?**  
Yağsız doku da azalır (STEP 1 DXA’da %9,7), ancak yağ kaybı daha fazladır ve vücut kompozisyonu oransal olarak iyileşir.

**Kalbe faydası kanıtlandı mı?**  
Kalp-damar hastalığı olan, diyabetsiz kişilerde SELECT çalışmasında majör olaylar %20 azaldı. Kalp hastalığı olmayanlar için bu sonuç doğrudan genellenemez.

## Kaynaklar

1. Wilding JPH ve ark. Once-weekly semaglutide in adults with overweight or obesity (STEP 1). _N Engl J Med_, 2021. [https://doi.org/10.1056/NEJMoa2032183](https://doi.org/10.1056/NEJMoa2032183)
2. Davies M ve ark. Semaglutide 2·4 mg once a week in adults with overweight or obesity, and type 2 diabetes (STEP 2). _Lancet_, 2021. [https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)00213-0](https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)00213-0)
3. Wadden TA ve ark. Effect of subcutaneous semaglutide vs placebo as an adjunct to intensive behavioral therapy (STEP 3). _JAMA_, 2021. [https://doi.org/10.1001/jama.2021.1831](https://doi.org/10.1001/jama.2021.1831)
4. Rubino D ve ark. Effect of continued weekly subcutaneous semaglutide vs placebo on weight loss maintenance (STEP 4). _JAMA_, 2021. [https://doi.org/10.1001/jama.2021.3224](https://doi.org/10.1001/jama.2021.3224) (PMID 33755728)
5. Garvey WT ve ark. Two-year effects of semaglutide in adults with overweight or obesity: the STEP 5 trial. _Nat Med_, 2022. [Two-year effects of semaglutide in adults with overweight or obesity: the STEP 5 trial | Nature Medicine](https://doi.org/10.1038/s41591-022-02026-4)
6. Wilding JPH ve ark. Weight regain and cardiometabolic effects after withdrawal of semaglutide: the STEP 1 trial extension. _Diabetes Obes Metab_, 2022. [https://doi.org/10.1111/dom.14725](https://doi.org/10.1111/dom.14725)
7. Lincoff AM ve ark. Semaglutide and cardiovascular outcomes in obesity without diabetes (SELECT). _N Engl J Med_, 2023. [https://doi.org/10.1056/NEJMoa2307563](https://doi.org/10.1056/NEJMoa2307563)
8. Wilding JPH ve ark. STEP 1 DXA alt çalışması, kongre özeti (2021). [https://www.newswise.com/pdf\_docs/16159288255831\_Wilding%20Abstract.pdf](https://www.newswise.com/pdf_docs/16159288255831_Wilding%20Abstract.pdf)
9. FDA, Wegovy prospektüsü (revizyon 01/2026). [https://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda\_docs/label/2026/215256s030lbl.pdf](https://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2026/215256s030lbl.pdf)
10. EMA, Wegovy EPAR. [Wegovy | European Medicines Agency (EMA)](https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/wegovy)
11. [Drugs.com](http://Drugs.com), Wegovy FDA onay geçmişi. [Wegovy (semaglutide) FDA Approval History - Drugs.com](https://www.drugs.com/history/wegovy)
12. EMJ, GLP-1 RA’ların WADA izleme programı (2026). [https://www.emjreviews.com/general-healthcare/news/glp-1ras-monitored-at-2026-winter-olympics/](https://www.emjreviews.com/general-healthcare/news/glp-1ras-monitored-at-2026-winter-olympics/)
13. Athletics Illustrated, WADA 2027 listesi (Eylül 2026). [WADA's 2027 anti-doping list published](https://athleticsillustrated.com/world-anti-doping-agency-published-its-2027-list-of-banned-substances-and-methods/)

* * *

_Bu konu bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir._
